💉 جیمز فیپس؛ بهای یک کشف بزرگ؟🦠 در قرن هجدهم، زمانی که آبله یکی از مهمترین عوامل مرگومیر انسانها بود، یکی از روشهای پیشگیری رایج، مایهکوبی بود؛ روشی که در آن مواد حاصل از ضایعات آبله انسانی به بدن افراد سالم منتقل میشد، اما خطر ابتلا به بیماری و حتی مرگ را به همراه داشت.
💡 در این میان، ادوارد جنر فرضیه دیگری داشت. او متوجه شده بود زنانی که به آبله گاوی مبتلا میشوند، ظاهراً در برابر آبله انسانی مصون میمانند. اما آیا میشد این فرضیه را بهصورت علمی آزمایش کرد؟
🧪 در ماه مه ۱۷۹۶، سارا نلمز، زنی که به کار شیردوشی مشغول بود، با تاولهایی روی دستش به جنر مراجعه کرد. او به آبله گاوی مبتلا شده بود.
🧫 جنر از محتویات یکی از تاولهای دست سارا نمونهبرداری کرد و آن را از طریق خراشهای سطحی به پوست بازوی جیمز فیپس، پسر هشتساله باغبان خانهاش، منتقل کرد. چند روز بعد، علائم خفیفی از آبله گاوی در جیمز ظاهر شد و او پس از حدود یک هفته بهبود یافت.
‼️ جنر میخواست بداند آیا ابتلا به آبله گاوی واقعاً میتواند از جیمز در برابر آبله انسانی محافظت کند؟
🔬 چند هفته بعد، جنر جیمز را در معرض عامل آبله انسانی قرار داد؛ بیماریای که تا آن زمان جان هزاران نفر را گرفته بود. اما جیمز به آبله مبتلا نشد؛ نتیجهای که با فرضیه جنر مطابقت داشت.
👧 این آزمایش روی یک کودک سالم انجام شده بود و با توجه به خطر جدی بیماری، امروزه از نظر اصول اخلاق پژوهش غیرقابلقبول محسوب میشود.
🔍 جنر در ادامه، آزمایشهای بیشتری انجام داد و شواهد دیگری به دست آورد که نشان میداد ابتلا به آبله گاوی میتواند در برابر آبله انسانی محافظت ایجاد کند.
💉 روش پیشگیری جنر بعدها به افتخار او با نام «واکسیناسیون» شناخته شد؛ واژهای برگرفته از کلمه لاتین vacca به معنی گاو.
⚠️ این آزمایش نقطه عطفی در تاریخ پزشکی و پیشگیری از بیماریهای عفونی بود؛ دستاوردی که مسیر علم پزشکی را تغییر داد. بااینحال، روش دستیابی به این کشف از دید معیارهای اخلاقی امروزی قابلپذیرش نیست.
⚖️
اما حالا که داستان واکسیناسیون را میدانید، به نظر شما میتوان یک دستاورد علمی بزرگ را تحسین کرد، بدون اینکه روش دستیابی به آن را از نظر اخلاقی پذیرفت؟✍️ ستایش فامیل زندی
اینستاگرام |
تلگرام |
لینکدین |
بله |
درباره ما┏━━━━━━
🆔
@UIBiologists 🌱💡
┗━━━━━━